Het broze ‘Quando Stanno Morendo, Diario Polacco 2 ’ ('When they are dying, 2nd Polish Diary') schreef Luigi Nono voor vier vrouwenstemmen, cello, fluit en electronics. Het werk wordt door Champ d’Action, volledig in de geest van de ‘revolutionair’ Nono, begeleid door een performance. Het gezelschap verzocht Josse De Pauw een bewerking van de teksten in het Nederlands te maken. De Pauw brengt die teksten live, begeleid door een muzikale interventie van Serge Verstockt en de muzikanten van Champ d’Action.

Daarop aansluitend volgt de uitvoering van ‘Quando Stanno Morendo’. Door de uitgebreide electronics en de noodzakelijke samenwerking met de sopranen is dit een moeilijk en daardoor ook zelden uitgevoerd werk. De sopranen zingen het hele stuk door pianissimo gedichten van Poolse dichters, terwijl de twee instrumenten rondom hen een geraffineerd klankspinsel weven, subtiel vergezeld van de klanken van de live-electronics. De voortdurend ingehouden spanning maakt Quando Stanno letterlijk en figuurlijk een adembenemend werk.

Het Nono-project wordt ingeleid door een delicaat werkje van Nono voor piano en tape: ‘…sofferte Onde Serene…’.

Champ d'Action
Jonathan Stockhammer, dirigent
Rolande Van der Paal, sopraan
Ingrid Attrot, sopraan
Karolina Rüegg, mezzosopraan
Pippa Longworth, alt
Sabine Warner, fluit
Arne Deforce, cello
Yutaka Oya, piano
Serge Verstockt en Peter Swinnen, electronics
Josse De Pauw, acteur


Luigi Nono
In oktober 1981 werd Luigi Nono uitgenodigd een tweede Diario Polacca te componeren voor het festival Warschauer Herbst. Toen volgde 13 december: generaal Jaruzelski kondigde de staat van beleg aan. "De noodzaak om een dagboek te schrijven, was na die feiten eens zo groot. Van de vrienden die mij de opdracht gegeven hadden, hoorde ik niets meer. Ik draag dan ook dit werk op aan mijn vrienden in Polen die in ballingschap, ondergronds of in de gevangenis, hun hoop koesteren op andere tijden", schreef Nono. Voor het werk Quando stanno morendo verzamelde Massimo Cacciari teksten en gedichten uit Oost-Europa, van de Pool Czeslaw Milosz, de Russen Boris Pasternak en Vladimir Chlebnikov, en de Hongaar Endre Ady. Quando stanno morendo is letterlijk en figuurlijk een adembenemend werk. Het uiterst fijnzinnig gebruik van pianissimo, de verwevenheid van de live electronics en de akoestische instrumenten, het integreren van ademgeruis en de besloten klanken van de stemmen, verweven zich tot een glasheldere en ragfijne textuur.
Het politiek en het sociaal engagement van Luigi Nono manifesteert zich vaak langsheen het gebruik van polemische teksten en gedichten. Acteur Josse De Pauw buigt zich over enkele van deze markante geschriften, regisseert het geheel en vervoegt de musici op het podium als recitant.

Champ d' Action


Champ d'Action werd opgericht in 1988 door componist Serge Verstockt. Op dat moment komt de hedendaagse muziek in Vlaanderen maar moeizaam aan bod. De muziek van Vlaamse componisten - waaronder de internationaal gewaardeerde Karel Goeyvaerts - wordt in Vlaanderen zelden uitgevoerd. De eerste jaren heeft Champ d'Action een echte pioniersfunctie. Sterke bindingen met de hedendaagse beeldende kunsten zorgen ervoor dat Champ d'Action vrijwel meteen ingebed zit in een breder veld van hedendaagse kunsten. De voortdurende aandacht voor het werk van Vlaamse componisten resulteert in verschillende creaties en in het opzetten van een cd-reeks in samenwerking met de KU Leuven rond het werk van Karel Goeyvaerts. Deze reeks wordt vandaag nog steeds internationaal erkend. Daarnaast worden belangrijke werken van buitenlandse componisten geïntroduceerd en internationale creatieopdrachten gegeven om het werk van eigen bodem in een kritische en artistiek veeleisende context te plaatsen.
'Antwerpen 93, Culturele hoofdstad' betekent een belangrijke stap in de ontwikkeling van Champ d'Action. Onder impuls van de cultuurhoofdstad worden belangrijke creatieopdrachten gegeven (o.a. aan Kaija Saariaho en aan James Dillon) en wordt er een cd uitgebracht uitsluitend met creaties van Vlaamse componisten (Quincunx, met werk van o.a. Erik De Visscher, Geert Logghe, Fréderic D'Haene en Serge Verstockt). Champ d'Action werkt samen met dirigenten als James Wood, Zsolt Nagy en Celso Antunes en met solisten als Rolande Van Der Paal, Irvine Arditti en Ansi Kartunen. Er wordt een eigen cd-reeks (cd-a) voor experimenteel werk opgezet en er komt een samenwerking met het Amerikaanse cd-label Mode-Records tot stand. De eerste cd is gewijd aan Kaija Saariaho en wordt internationaal lovend onthaald (o.a. vier sterren van de BBC). Enkele hoogtepunten de afgelopen jaren waren een samenwerking met Irvine Arditti (deSingel 2000), de uitvoering van het acht uur durende Heiliger Dankgesang, een kwartet van Dick Raaijmakers (Holland Festival 2000) en 'Screens', een project van componist Serge Verstockt met architect Werner Vandermeersch waarvoor tijdens tien openluchtvoorstellingen drieduizend mensen opdaagden (Zomer van Antwerpen 2000). In september 2002 was Champ d'Action gedurende tien dagen te gast in Brugge (op uitnodiging van Brugge 2002) waar het ensemble het project Muziek en Architectuur vormgaf. Het voorbije jaar werd Champ d'Action omgevormd tot een collectief, een logische stap en een bewuste keuze. Het engagement en de overtuiging van de leden van het ensemble is een troef die uitgespeeld moest worden. De musici van Champ d'Action werken onder andere bij MusikFabrik (Duitsland), Mahler Chamber Orchestra (olv. Claudio Abbado), Ensemble Intercontemporain en Slagwerkgroep den Haag. Het collectief bestaat uit muzikanten met verschillende achtergronden en specialisaties binnen de hedendaagse muziek.


In samenwerking met Antwerp World Book Capital / ABC 2004